Zdania względne z Dativ, Genitiv i przyimkiem

B2Ważneniemiecki

W skrócie

Zaimek względny łączy zdanie z wcześniej wspomnianą osobą lub rzeczą. Jego rodzaj i liczba zależą od tego rzeczownika, ale przypadek wynika z funkcji w zdaniu względnym: helfen wymaga Dativ, a przyimek narzuca własny przypadek. W zdaniu względnym czasownik stoi na końcu.

Tworzenie

Rzeczownik + przecinek + zaimek względny w wymaganym przypadku (+ reszta zdania) + czasownik. Dativ: dem, der, dem, denen; Genitiv: dessen (rodzaj męski lub nijaki), deren (żeński lub liczba mnoga). Przyimek stoi przed zaimkiem, np. mit der.

Zastosowanie

Użyj Dativ, gdy czasownik w zdaniu względnym go wymaga, np. jemandem helfen.
Dessen i deren wyrażają przynależność; stoją przed rzeczownikiem, do którego się odnoszą, np. deren Fahrrad.
Przyimek umieść przed zaimkiem względnym i dobierz przypadek zgodnie z przyimkiem, np. mit der Kollegin → mit der.

Przykłady

Das ist der Nachbar, dem ich oft helfe. — To sąsiad, któremu często pomagam.
Die Frau, deren Fahrrad gestohlen wurde, ruft die Polizei. — Kobieta, której ukradziono rower, dzwoni na policję.
Der Mann, dessen Tochter in Berlin wohnt, besucht uns morgen. — Mężczyzna, którego córka mieszka w Berlinie, odwiedzi nas jutro.
Das ist die Kollegin, mit der ich an einem Projekt arbeite. — To koleżanka, z którą pracuję nad pewnym projektem.

Typowy błąd

❌ Das ist die Kollegin, mit die ich arbeite.

✅ Das ist die Kollegin, mit der ich arbeite.

Przyimek mit wymaga Dativ, więc po nim zaimek względny odnoszący się do die Kollegin ma formę der, a nie die.

Zapamiętaj

Przypadek zaimka ustalaj na podstawie jego roli w zdaniu względnym, nie przypadku poprzedzającego rzeczownika.