Sabit edatla kullanılan fiiller

Kısaca

Almancada bazı fiiller, kendilerinden sonra belirli bir edat ister. Örneğin warten fiili birini veya bir şeyi beklerken auf ile, denken fiili birini veya bir şeyi düşünürken an ile kullanılır. Türkçe karşılığa bakarak edatı tahmin etmek her zaman mümkün değildir.

Yapı

Fiil + sabit edat + uygun hâlde isim veya zamir: warten auf + Akkusativ; denken an + Akkusativ; sprechen mit + Dativ; sprechen über + Akkusativ.

Kullanım

• Fiili öğrenirken edatını ve ardından gelen hâli birlikte öğren: auf den Bus warten, an den Termin denken.
• Aynı fiil farklı edatlarla farklı bir ilişki kurabilir: mit jemandem sprechen konuşulan kişiyi, über etwas sprechen konuşulan konuyu belirtir.
• Edatın istediği hâl, ardından gelen sözcüğün biçimini belirler: auf den Bus, mit unserer Lehrerin.

Örnekler

• Ich warte auf den Bus. — Otobüsü bekliyorum.
• Denkst du an deinen Termin? — Randevunu düşünüyor musun?
• Wir sprechen mit unserer Lehrerin über die Prüfung. — Öğretmenimizle sınav hakkında konuşuyoruz.

Yaygın hata

❌ Ich warte für den Bus.

✅ Ich warte auf den Bus.

Beklemek anlamındaki warten fiili bu kullanımda für değil, auf + Akkusativ ister.

Unutma

Fiili tek başına değil, edatı ve gerektirdiği hâlle birlikte ezberle.