Dativ hâli ve artikelleri

Kısaca

Almancada Dativ, bir eylemden etkilenen ya da bir şeyin yöneldiği kişi için kullanılabilir: Ich gebe der Frau den Schlüssel. Burada anahtarı alan kişi der Frau’dur. Ayrıca helfen gibi bazı fiiller ve mit gibi bazı edatlar kendilerinden sonra Dativ ister. Bu nedenle yalnızca isme değil, önündeki artikelin biçimine de dikkat et.

Yapı

Belirli artikel: der Mann → dem Mann, die Frau → der Frau, das Kind → dem Kind, die Kinder → den Kindern. Belirsiz artikel: ein Mann → einem Mann, eine Frau → einer Frau, ein Kind → einem Kind. Çoğul isim Dativ’de genellikle ayrıca -n alır; zaten -n veya -s ile bitiyorsa eklenmez.

Kullanım

• Birine bir şey verirken alan kişiyi Dativ ile belirtirsin: der Frau.
• helfen ve danken gibi fiiller Dativ ister: dem Nachbarn helfen.
• mit, zu, bei, von ve aus edatlarından sonra Dativ kullanılır: mit dem Bus.

Örnekler

• Ich helfe dem Nachbarn. — Komşuya yardım ediyorum.
• Sie gibt der Frau den Schlüssel. — Kadına anahtarı veriyor.
• Wir fahren mit dem Bus zur Schule. — Okula otobüsle gidiyoruz.
• Ich spreche mit den Kindern. — Çocuklarla konuşuyorum.

Yaygın hata

❌ Ich helfe den Mann.

✅ Ich helfe dem Mann.

helfen fiili Dativ ister; eril tekilde der artikelinin Dativ biçimi dem olur, den değil.

Unutma

Eril ve nötr tekilde dem, dişil tekilde der kullanılır. Çoğulda den ile birlikte isme çoğunlukla -n eklenir.